Hafızamızı Nasıl Güçlendiririz?

ABD’de Silahlı Saldırı

Dünya’nın Gözünde Türkler

Atatürk ve İngiliz Belgeleri

Kazakistan’da 1916 Ayaklanması

Tarih 24 Haziran 2015
1.306

            25 Haziran 1916…

  Mustafa Çokay, Rusya’da Çarlık rejiminin son dönemlerinde Rusya Yönetimindeki Türklerin kültürel haklarına kavuşması için mücadele başlatmıştı. Türkler bu mücadeleye destek veriyordu. Çar II. Nicola, 25 Haziran 1916’da Bozkır ve Türkistan Bölgesinin gayri Rus halklarını, geri hizmetlerde çalıştırmak üzere askere alınmasını emredince, Çokay’ın teşkilatlandırdığı Kazak Türkleri ayaklandılar. Çünkü 1886’da düzenlenen nizamnamelerde Türkler askerlik hizmetlerinden muaf tutulmuşlardı. Bu hüküm gereğince I. Dünya Savaşı’nda bile Türkler askere çağırılmamıştı.

       Çarlığın askere alma emri bölgeye gelip uygulamaya  konulduğu anda ayaklanmalar başladı. İsyanlar ilk önce seferberlik listesinde adam kayırmacılık yapan yerli yöneticilere karşı saldırılar şeklinde oldu. Saldırılar kısa sürede genişledi ve bir anda genel bir isyan halini aldı. İsyancıların merkezi Hokant şehri idi. Semerkant ve Cizak bölgesi halkı da isyana katıldı. Ağustos ayına gelindiğinde isyan, Türklerin bulunduğu her bölgeye yayılmıştı. Ruslar, isyanları bastırmak için ağır silahlar kullanırken Türkler; ellerindeki taş ve sopalarla bile bile ölüme gidiyorlardı. Ruslar kontrolü sağlayamayınca genel valiyi değiştirdi. Yeni vali asker alımını ertelediğini açıkladı. Bu arada, isyancıları ezmek için gerekli hazırlıkları tamamladı. Askere alma kararını uygulamaya koydu.  Türklerle meskun Yedisu bölgesinde karşı çıkanların bulunduğu köyleri top ateşine tutarak taş üstünde taş bırakmadı. İsyana katılmayan masum insanlar da vahşice katledildi. Ölenlerin ve kayıpların sayısı 1.230.000’dir. Ruslardan 4000 kişi öldü. Genel vali , bölgedeki bütün Türklerin arazilerini ellerinden aldı. Bölge Türklerden tamamen temizlenmek suretiyle isyan bastırılmış oldu. Mustafa Çokay, bu isyana destek vermemişti. Çünkü devletin emirlerine karşı durmanın mümkün olmadığına inanıyordu…

 

Yorumlar

Henüz hiç yorum yapılmamış.

İlginizi Çekebilir
Türkiye-Pakistan ilişkileri

Türkiye-Pakistan ilişkileri

29 Mart 2016
3.008
Nevruz Bayramı – 21 Mart

Nevruz Bayramı – 21 Mart

20 Mart 2016
963
18 Mart – Çanakkale Zaferi

18 Mart – Çanakkale Zaferi

18 Mart 2016
1.426
Evliya Çelebi (1611-1688)

Evliya Çelebi (1611-1688)

3 Eylül 2015
2.045
Tarihi Nemrut Dağı

Tarihi Nemrut Dağı

3 Eylül 2015
3.686
Mevlana Celaleddin-i Rumî

Mevlana Celaleddin-i Rumî

3 Eylül 2015
1.160
1917 Rus Devrimi

1917 Rus Devrimi

20 Ağustos 2015
1.960
Faruk Nafiz Çamlıbel (1898-1973)

Faruk Nafiz Çamlıbel (1898-1973)

20 Ağustos 2015
1.396